cheap christian louboutin , christian louboutin sale, cheap ralph lauren, ralph lauren sale, Cheap Michael Kors, Michael Kors Australia, christian louboutin ouetlet uk Województwo Lubuskie | SlaskieZamki.pl - Pałace, dwory i zamki Dolnego Śląska - Part 2

Archive for the ‘Województwo lubuskie’ Category

Studzieniec – dwór

Posted in Dwór, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Studzieniec (niem. Streidelsdorf)

Dwór w Studzieńcu usytuowany jest na skraju wsi, po północnej stronie trasy z Zielonej Góry do Kożuchowa. Wchodzi on w skład zespołu dworsko-folwarcznego. Zlokalizowany jest w południowej części prostokątnego podwórza gospodarczego, przy którym znajdują się również budynki gospodarcze. Z trzech stron – od południa, wschodu i zachodu otoczony jest fosą, przy której równolegle od strony południowo-wschodniej znajduje się podłużny zbiornik wodny. Pomiędzy nimi biegnie aleja parkowa wysadzana obustronnie drzewami. Park typu swobodnego zlokalizowany jest po stronie południowo- zachodniej dworu.
Pierwsza wzmianka o wsi pojawiła się w 1255 roku, kiedy to książę głogowski Konrad I podarował Studzieniec kolegiacie głogowskiej. Następnie wieś należała do rodu von Glaubitz, a od roku 1499 do Hansa von Liedlau, który to prawdopodobnie ok. 1501 roku sprzedał majątek rodzinie von Dyhrren. W 1535 roku Ernst von Dyherrn zakupił pobliski Mirocin Górny i Dolny i w tym też czasie najprawdopodobniej wzniesiono we wsi murowaną siedzibę właścicieli, o której wzmiankę można znaleźć w wydanym w 1655 roku dru­ku okolicznościowym, upamiętniającym śmierć syna Georga, Christopha von Dryherrn. W XVIII wieku Studzieniec był w rękach rodziny von Knobelsdorff. W roku 1782 panem majątku zostaje Karl Siegmund von Knobelsdorff i jemu przypisuje się wzniesienie zacho­wanego do dnia dzisiejszego dworu. Budowla miała charakter reprezentacyjny i utrzymana była w stylu architektury późnego baroku. Hipotetycznie powstała ona poprzez przebudowę „Rittersitz in Streitelsdorf” von Dyherrnów. Wtedy też poszerzono fosę, założono staw i niewielki park.
W 1812 roku majątek ziemski nabył kupiec J. Jeuthe, w 1845 roku właścicielem został Wilhelm Köpstein, a w 1855 Friedrich Adalbert von Heuser. On też jeszcze w tym samym roku dokonał przebudowy dworu i powiększył park. Dwór zyskał wykusz w elewacji wschodniej, zmieniono kształt głównego otworu wejściowego, we wnętrzu przedzielono sień i wykonano nową klatkę schodową. Przeniesienie klatki schodowej wymusiło podniesienie stropu ponad okap dachu. W konsekwencji, w celu zharmonizowania bryły wprowadzono ryzalit wyróżniający klatkę schodową, którą wyposażono w duże doświetlające okna. W wyniku tej przebudowy dwór otrzymał wygląd barokowy i neoklasycystyczny. Ostatnimi właścicielami była rodzina Suessmann, a po II wojnie światowej użytkowni­kiem był PGR Kożuchów.
Dwór jest murowany z cegły i kamienia, założony na rzucie prostokąta zbliżonego do kwadratu o wymiarach 27 m × 23 m. Budynek jest dwukondygnacyjny, podpiwniczony, nakryty wysokim dachem mansardowym o rzucie w kształcie litery „U”.
Dziewięcioosiowa fasada skierowana na północ zaakcentowana jest pozornym ryzalitem zwieńczonym szczytem ujętym spływami i zamkniętym półkoliście. Otwory okienne pierwszego piętra i poddasza pseudoryzalitu oddzielone są zdwojonymi pilastrami, ujęte prostymi opaskami. Horyzontalny podział całej elewacji frontowej tworzą gzyms cokołowy, międzykondygnacyjny i wieńczący. Ponad otworem wejściowym zachował się fragment dekoracyjnego naczółka, zamknięty tympanonem z dekoracją roślinną. Ośmioosiowa elewacja wschodnia posiada dobudowany wykusz przepruty dwoma oknami ujętymi w opaski i rozczłonkowany pilastrami na cokołach. Poszczególne kondygnacje rozdzielone gzymsami z rytmicznym układem okien i blend okiennych. Naroża zaznaczone pilastrami. Elewacja zachodnia – również ośmioosiowa – przepruta równomiernie otworami okiennymi, pozbawiona jest tynku. Szczątkowo zachowały się narożne pilastry, fragmenty gzymsu i ślad po werandzie zwieńczonej spadzistym dachem. Elewacja południowa (ogrodowa) jest siedmioosiowa z umieszczonym pośrodku pseudoryzalitem, kryjącym klatkę schodową. Tworzy on płasko nakrytą partię wieżową, sięgającą do międzypołaciowego gzymsu dachowego. Płaszczyzna elewacji podzielona jest prostokątnymi otworami okiennymi, ujętymi w proste opaski, pionowym rytmem lizen pomiędzy oknami oraz gzymsami. Okna ryzalitu są większe, jedno zamknięte półkoliście.
Wnętrze dworu jest trzytraktowe z sienią na osi i przylegającymi do niej z obu stron pokojami połączonymi amfiladowo. Pomieszczenia przekryte płasko drewnianymi stropami – z wyjątkiem jednego przesklepionego pomieszczenia parteru. Przy zarwanych stropach widać pozostałości profilowanych faset, ozdobnych listew podkreślających obrzeża sufitu, w narożach przechodzące w prostokątne pola z motywem kwiatowym. Zachowały się również konchowe wnęki, gdzie ustawione były piece. Obrzeża wnęk zdobi sztukateria o mo­tywie perełki oraz motyw podwieszonej girlandy. Piwnice sklepione są kolebkowo z lunetami. Szczątkowo zachowała się stolarka drzwiowa i okienna, zawaleniu uległa zachodnia część dachu, zniszczeniu uległy też stropy i klatka schodowa.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°47’43.0″N 15°33’49.8″E

wczoraj…

obecnie

Sobolice – dwór

Posted in Dwór, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Sobolice (niem.  Zobolitz)

LOKALIZACJA
51°23’12.9″N 14°58’11.4″E

obecnie

Mirocin Górny – pałac

Posted in Pałac, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Mirocin Górny (niem. Ober – Herzogswaldau)

Założenie pałacowo-folwarczno-parkowe usytuowane jest w centralnej części wsi, nieopodal kościoła, po jego południowej stronie i na zachód od drogi prowadzącej z Wichowa do Zielonej Góry. Pozostałości pałacu położone są na wyspie umiejscowionej w południowej części prostokątnego stawu. Na wyspę prowadzi przerzucony przez fosę murowany mostek od zachodu. Ruina od południa graniczy z podwórzem gospodarczym zabudowanym częściowo zachowaną zabudową folwarczną, od zachodu z parkiem krajobrazowym, od południa ze stawem i od wschodu drugim z stawem oddzielonym od pierwszego groblą. Relikty pałacu wraz z parkiem obecnie stanowią własność Gminy Kożuchów.
Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1321 roku. Wymienia ona jako właściciela Waltheriusa de Herzoginwalde. Kolejnym podawanym w źródłach w latach 1417-1452 panem Mirocina był Hantsche Glawbiss. Pod koniec XV wieku prawa lenne po Hantsche Glawbissie król Władysław nadał Hansowi Liedlau z Auros. W 1512 roku Hans Liedlau sprzedał Górny i Środkowy Mirocin Albrechtowi von Schlichting i jego bratankom. W 1535 roku część dóbr należących do Asmana von Schlichting położonych w Mirocinie Górnym i Dolnym kupił Ernst von Dyherrn ze Studzieńca. Pod koniec XVI wieku Georg von Dyherrn dokupił pozostałą część Mirocina Górnego pozostającą dotychczas w rękach rodziny von Stosch. W 1667 roku bezdzietny Georg Albrecht von Dyhernn zbył swoje dobra dwóm kuzynom z Chełmka. Prawo do Mirocina Górnego przypadło Georgowi Gotthardowi von Dyhernn. Prawdopodobnie z jego inicjatywy wzniesiony zastał pałac o cechach stylu barokowego, w miejscu starszej, obronnej siedziby mieszkalnej otoczonej fosą. Była to budowla wzniesiona na planie litery U, z wewnętrznym dziedzińcem założonym na planie prostokąta, zwróconym w stronę południa. Skrzydła boczne połączone były piętrowym łącznikiem. Wewnętrzny dziedziniec otoczony był krużgankiem. Dwukondygnacyjna bryła nakryta była wielospadowym dachem. Do rezydencji wiodły dwa mosty, jeden od strony południowej łączył się z głównym wejściem, a drugi od zachodniej. Przypuszczalnie równocześnie z budową pałacu powstały stawy w ich obecnym kształcie, a po jego zachodniej stronie urządzony został obszerny ogród. W drugiej połowie XIX wieku pałac został przebudowany, a dotychczasowy ogród przekształcono w park krajobrazowy. W trakcie przeprowadzonego remontu dziedziniec został nakryty szklanym dachem, a dotychczasowy drewniany krużganek zastąpiono murowanym, arkadowym wspartym na kamiennych, kanelowanych kolumnach. Realizacja wymienionych prac przypadła na okres panowania Paula barona von Dyherrn, który na mocy testamentu objął majątek w 1872 roku. Po jego bezpotomnej śmierci w 1906 roku dobra stały się własnością kapitana Carla von Schell, a następnie w 1937 roku Juliusa Wilke.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°45’17.9″N 15°30’49.3″E

wczoraj…

obecnie

Lipna – pałac

Posted in Pałac, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Lipna (niem. Leippe)

Pałac usytuowany jest w południowo-zachodniej części wsi Lipna (niem. Leippe). Na południe od rezydencji rozciąga się park krajobrazowy, a po stronie północnej zabudowania gospodarcze skupione po trzech stronach prostokątnego dziedzińca.
Początki wsi Lipna sięgają średniowiecza. W XIII wieku, miejscowość włączona później w granice dominium żarskiego, należała do dóbr przewozkich. W 1413 roku wieś weszła w skład księstwa żagańskiego. Jeszcze w 2. poł. XVIII wieku stanowiła własność żagańskiego księcia Piotra Birona. W XIX wieku majątek nabyła rodzina Schaller. W roku 1865 w posiadanie Lipnej wszedł fabrykant sukna Schieblich. Natomiast, w 1. poł. XX wieku właścicielami dóbr byli Felinger Ruh oraz Stelzmann. Majątek zajmował wówczas 799 ha. Przed 1945 rokiem Lipna była częścią powiatu Rotenburg (Łużyce Górne), a nie powiatu żarskiego, do którego należy obecnie.
Przypuszczalnie, na początku XVIII wieku wzniesiono w Lipnej barokową rezydencję, która na przełomie XVIII i XIX wieku została przebudowana w stylu klasycystycznym. Kolejne przeobrażenie pałacu miało miejsce w latach 90. XIX wieku, kiedy wznoszono nowe zabudowania gospodarcze.
Pałac o cechach stylowych baroku i klasycyzmu, założony jest na planie litery „L”. Północne skrzydło zaplanowane jako jednotraktowe, natomiast południowe – półtoratraktowe, przy czym pół traktu zajmuje korytarz mieszczący się po północnej stronie. Oba skrzydła są dwukondygnacyjne, podpiwniczone, nakryte dachami trzyspadowymi. Wszystkie elewacje tynkowane. W poziomie artykułowane są wysokim boniowanym cokołem oraz gzymsami: profilowanym międzykondygnacyjnym, węższym podokiennym i profilowanym koronującym, w pionie zaś: pilastrami żłobkowanymi i gładkimi z toskańskimi kapitelami. Prostokątne otwory okienne ujęte są w profilowane opaski, zwieńczone prostym naczółkiem oraz podokiennikami – w drogiej kondygnacji przyjmującymi formę prostokątnych płycin. Najbardziej dekoracyjnie została opracowana elewacja ogrodowa, tj. południowa. Zakomponowana jest symetrycznie, jako dziewięcioosiowa, z częścią środkową zaakcentowaną trzyosiowym ryzalitem. W przyziemiu ryzalitu umieszczony został portyk wsparty na czterech toskańskich kolumnach, poprzedzony jednobiegowymi schodami. Ryzalit zamknięty jest dwuosiowym szczytem ze spływami wolutowymi, zwieńczonym trzema palmetami.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°26’00.7″N 15°00’38.4″E

wczoraj…

obecnie

Lasocin – pałac

Posted in Pałac, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Lasocin (niem. Lessendorf)

Założenie pałacowe leży w północno-zachodniej części wsi. Zespół składa się z pałacu otoczonego od strony zachodniej i południowej parkiem oraz podwórza usytuowanego od południa. Dziewiętnastowieczny pałac i jego najbliższe otoczenie przedstawia litografia zamieszczona w albumie A. Dunckera Die Ländlichen Wohnsitze, Schlösser und Residenzen.... Obiekt obecnie nie jest użytkowany.
Wieś została założona prawdopodobnie na przełomie XII i XIII wieku. Pod koniec XIV wieku Lasocin należał do Siegfrieda von Korttwitz. W XV wieku, dobra rycerskie Lasocina były podzielone i częścią wsi władała rodzina von Promnitz. Po 1561 roku posiadłość przeszła w ręce rodziny von Landskron. Ostatniemu przedstawicielowi rodu – Hansowi Rudolfowi przypisuje się budowę pałacu (1679-1689). W pobliżu pałacu założono park i wzniesiono budynki gospodarcze. Niedługo po zakończeniu budowy rezydencji Lasocin przeszedł w ręce rodziny von Globen. Na początku XVIII wieku wykonany został z piaskowca okazały portal balkonowy, osadzony w fasadzie. W 1763 roku posiadłość kupił Lewin August von Dingelstädt, emerytowany pułkownik armii pruskiej. Prawdopodobnie za jego rządów powiększono park i założono dwa stawy. W połowie XIX wieku dokonano przebudowy budynków folwarcznych, przeprowadzono remont pałacu. Od 1870 roku właścicielem majątku był Franz Ebhardt, a od 1910 Maximilian von Prittwitz-Gaffron. Przed 1865 rokiem, pośrodku dachu nakrywającego część główną budynku, wzniesiono wieżyczkę (rozebrana na pocz. XX wieku). Nad wejściem głównym wybudowano wystawkę z zegarem.
Pałac w Lasocinie jest murowany, otynkowany, założony na planie prostokąta z dwoma krótkimi skrzydła od frontu. Budynek jest dwukondygnacyjny, w całości podpiwniczony, nakryty dachem czterospadowym krytym dachówką karpiówką układaną podwójnie. Ele­wacje zakomponowane są symetrycznie. Podział wertykalny przeprowadzony jest boniowanymi lizenami, biegnącymi przez dwie kondygnacje. Prostokątne okna mają boniowane obramowania oraz naczółki (parter) utworzone z dwóch połączonych wolut oraz pły­ciny podokienne prostokątne (parter) i o lekko wybrzuszonych bokach (piętro). Organizacja elewacji pałacu zdradza pokrewieństwo z rezydencją w Żaganiu, rozbudowaną przez Wacława Eugeniusza Lobkovica w latach 1670-1695. Zwieńczenia okien parteru i płyciny podokienne pałacu w Lasocinie przypominają rozwiązania elewacji pałacu w Broniszowie. Podobna artykulacja elewacji tych dwóch obiektów mogłaby świadczyć o tym, iż są one dziełem jednego warsztatu. Centralnie usytuowane główne wejście jest podkreślone portalem balkonowym. Nad wejściem mieszczą się tarcze herbowe Jana Ferdynanda Kagera hrabiego von Globen i jego żony. Wnętrze pałacu jest półtoratraktowe w części środkowej oraz dwuipółtraktowe w częściach krótkich skrzydeł. Główne wejście prowadzi do korytarza biegnącego przez całe przyziemie. W trakcie tylnym mieści się klatka schodowa. Ze skromnie zachowanego wystroju wnętrza pałacu należy wymienić wnękę przesklepioną konchą w ścianie podestu klatki schodowej oraz sztukaterie sufitów w kilku pokojach na parterze i na piętrze.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°43’55.1″N 15°41’05.8″E

wczoraj… 


obecnie

Drwalewice – pałac

Posted in Pałac, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Drwalewice (niem. Wallwitz)

Zespół folwarczny Drwalewice zlokalizowany jest w odległości około 1 km od drogi prowadzącej z Kożuchowa do Bytomia Odrzańskiego. Folwark położony w zachodniej części wsi przy skrzyżowaniu drogi do Nowego Żabna i drogi w kierunku Sokołowa. Założenie składa się z podwórza gospodarczego z budynkami inwentarskimi oraz oddzielonej od niego asfaltową szosą części rezydencjonalnej, w skład której wchodzi pałac i park krajobrazowy. Budynki obecnie nie są użytkowane. Teren pałacu i parku oraz teren folwarku otacza ogrodzenie z siatki.
Wieś Drwalewice była wzmiankowana już XIII wieku, jako uposażenie parafii w Solnikach. Od połowy XIV wieku Drwalewice należały do rodziny von Unruh. Budowę pierwszej, renesansowej siedziby – dworu obronnego około połowy XVI wieku, wiąże się z ostatnim przedstawicielem rodu – Hansem Wolffem von Unruh. Pod koniec XVI wieku posiadłość należała do Balthazara von Braun. W XVII wieku wieś należała do rodziny von Lüttwitz. Na przełomie XVIII/XIX wieku majątek kupił P.G. von Strempel, który prawdopodobnie przebudował istniejący tam dwór. Około połowy XIX wieku wzniesiono budynek spichlerza będący obecnie najstarszym obecnie elementem zespołu. Następnie w 2. poł. XIX wieku założenie przeszło w ręce rodziny von Müller. Od 1872 roku do końca II wojny światowej Drwalewice pozostawały we władaniu rodziny von Eichmann. Przyjmuje się, że obecny neogotycki pałac został wzniesiony około 1875 roku w miejscu wcześniejszego dworu. Po 1945 roku w majątku utworzono PGR, pałac służył celom mieszkalnym. Obecnie budynek należy do osoby prywatnej.
Neogotycki pałac został ukształtowany w wyniku trzech faz budowlanych. Relikty renesansowego dworu są zachowane w piwnicach obecnej budowli. Z przebudowy dokonanej w 1791 roku pochodzą sklepione krzyżowo pomieszczenia parteru. Podczas przebudowy w XIX wieku dobudowane zostały wieże i loggie od północy oraz ryzalit od południa. Pałac jest dwukondygnacyjny z wysokimi piwnicami i półpiętrem w poddaszu, murowany, otynkowany, nakryty dachem płaskim, ukrytym za krenelażem. Obiekt założony na rzu­cie nieregularnego czworoboku (zbliżonego do prostokąta), wzbogacony o liczne przybudówki, cechuje malownicze rozplanowanie bryły. Po stronie północnej znajduje się wieża czworoboczna w dolnej części, wyżej przechodząca w ośmiobok. Do elewacji północnej przylega loggia, na której przekryciu mieści się taras, nad którym rozpięte są dwie uskokowe przypory. Elewacja ogrodowa z wykuszem – balkonem. Istniejące tu skarpy pochodzą jeszcze sprzed przebudowy XIX-wiecznej. Otwory okienne zamknięte gzymsami okapnikowymi, w dolnych kondygnacjach są prostokątne, w górnych – wąskie, zamknięte ostrołukowo. Centralnym, najbardziej dekoracyjnym elementem fasady jest portal z balkonem na wspornikach w kształcie gryfów. Balustrada ażurowa z motywami liścia dębu. Powyżej wmurowany jest kartusz herbowy. Detal architektoniczny ceramiczny i ze sztucznego kamienia. We wnętrzu głównego hallu założony drewniany strop, natomiast w tylnej sali sklepienie wsparte na ozdobnych słupach i filarach przyściennych. Zachowana stolarka drzwiowa o neogotyckiej dekoracji.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°44’23.1″N 15°40’01.1″E

wczoraj…

obecnie

Broniszów – pałac

Posted in Pałac, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Broniszów (niem. Bunzelwaldau)

Pałac leży w południowej części wsi przy drodze prowadzącej z Zielonej Góry do Nowogrodu Bobrzańskiego. Od strony południowej i zachodniej budowla jest otoczona fosą, która w części wschodniej przechodzi w staw. Od południa i wschodu przylega do niej park założony około 1700 roku, przekształcony w połowie XIX wieku. Od północy zgrupowane są zabudowania gospodarcze. Obecnie jedynie część budowli jest zaadaptowana na mieszkanie.
Pierwsza wzmianka dotycząca wsi pochodzi z roku 1273, kiedy to komes Bytomia Odrzańskiego, podstoli główny – Bronislaus, nadał osadzie prawa wsi i nazwę Broniszów. Według Dunckera już wtedy, w XIII wieku miałby powstać w tej miejscowości pierwszy dwór. Późniejszym, znanym z nazwiska właścicielem wsi była rodzina von Ebersbach. Broniszów miałby być ich siedzibą rodową już w XIV wieku. Według Sinapiusa, w 1570 roku wieś znalazła się w rękach rodu von Kottwitz przez małżeństwo Krzysztofa Fabiana von Kottwitz und Hartau z Ursulą von Ebersbach. Od około połowy wieku XVIII posiadłość należała do rodziny von Skronsky. W 1839 roku posiadłość kupił baron August von Tschammer-Quaritz, który rozpoczął przebudowę pałacu w Broniszowie. We władaniu rodziny von Tschammer majątek pozostawał do 1945 roku. Po II wojnie światowej obiekt początkowo nie był użytkowany. Następnie pełnił funkcję magazynu GS, później – prowizorycznego składu eksponatów archeologicznych. Obecnie pałac jest w rękach prywatnych.
Pierwotny budynek dworu został wzniesiony zapewne w XV lub XIV wieku. Była to być może najpierw wieża mieszkalna, której pozostałości w późniejszym okresie nie pozwalały na regularne rozmieszczenie piwnic wschodniej części budynku głównego. Około 1500 roku, w części obecnego skrzydła głównego wzniesiono dwór na planie prostokąta z wydatnym ryzalitem w fasadzie. Pod koniec XVI wieku budynek powiększono w kierunku zachodnim i południowym. W wyniku rozbudowy powstało dwuskrzydłowe założenie z ryzalitem od strony północnej. Około 1600 roku budowla została podwyższona o jedną kondygnację, dostawiono wieżę. W 1606 roku wykonano sgraffito elewacji. Około 1698 roku przekształcono podziały elewacji i zmieniono układ okien fasady i elewacji wschodniej. Około połowy XIX wieku wzniesiono neogotycką basztę i przebudowano mur kurtynowy okalający dziedziniec wewnętrzny i zwężono ryzalit fasady.
Pałac jest założony na rzucie litery „L” z cylindryczną wieżą w narożu północno-wschodnim. Budowla jest murowana, wzniesiona z cegły i częściowo z kamienia, trzykondygnacjowa, nakryta dachem czterospadowym. Przestrzeń pomiędzy dwoma skrzydłami zajmuje dziedziniec, od południa i zachodu otoczony murem kurtynowym z narożną basztą. Elewacje są otynkowane. Obecnie większa część barokowych tynków odpadła, odsłaniając w niektórych miejscach pozostałości po renesansowych sgraffitach o formach roślinnorollwerkowych oraz wcześniejszych tynkach. Dekoracja fasady broniszowskiej, mimo że bardzo uszkodzona, jest podobna do organizacji elewacji pałacu w Żaganiu. Prostokątne okna mają boniowane obramowania i naczółki utworzone z dwóch połączonych wolut oraz pły­ciny podokienne o lekko wybrzuszonych bokach. Poszczególne elementy dekoracji wyróżnione są fakturą i odcieniem tynku. Pośrodku fasady mieści późnorenesansowy, złożony wtórnie portal z inskrypcją: „Anno Miserrima fortuna quae inimicis caret 1608”. Z podobnego czasu pochodzi płaskorzeźba przedstawiająca Wulkana w kuźni wmontowana nad wejściem do neogotyckiej baszty. We wnętrzu występuje układ dwutraktowy z sienią na przestrzał. Po stronie wschodniej sieni znajduje się, wtórnie podzielona, izba z bogatą renesansową dekoracją sztukatorską belkowego stropu, po przeciwnej stronie – sala przekryta sklepieniami krzyżowymi, zdobionymi ornamentem okuciowym. W trakcie tylnym spod uszkodzonych tynków sufitu widoczne są fragmenty starszego polichromowanego stropu z motywem ornamentu okuciowego, natomiast na piętrze pokazały się m.in. dość dobrze zachowane malowidła stropu z motywami roślinnymi liści i wieńca.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°46’48.5″N 15°29’25.0″E

wczoraj…

obecnie

Borów Wielki Górny – dwór

Posted in Dwór, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Borów Wielki Górny (niem. Ober Grossenbohrau)

Zespół dworski znajdujący się w zachodniej części wsi Borów Wielki, niedaleko wyjaz­du na drogę Kożuchów – Szprotawa, określany był niemiecką nazwą Ober Mittel Grossenborau. Zespół tworzy rozproszony układ, w którego skład wchodzą: duży park krajobrazowy ze stawami i dworem, szpalery starodrzewu oraz cztery obejścia znajdujące się po obu stronach szosy, przebiegającej przez Borów. Dwór skierowany jest fasadą na północ. Od wschodu i południa otoczony jest parkiem. Po stronie zachodniej znajdują się dwa stawy oraz ścieżka prowadząca do największego z obejść gospodarczych, założonego w latach 1841-1845. Na skraju parku, przy szosie, usytuowany jest piętrowy budynek mieszkalny, postawiony dla służby w 1846 roku. Obecnie zabudowania gospodarcze są w posiadaniu różnych właścicieli. Nieużytkowany dwór będący w rękach prywatnych, popada w ruinę.
Od XIV wieku do 1716 roku majątek należał do rodu von Unruh. W 2. poł. XVI wieku majątkiem władał Joachim Abraham Unruh, któremu można przypisać budowę pierwszego założenia dworskiego. W 1713 roku dolną część wsi, a następnie w 1716 górną, kupuje J.F. Kager von Globen. W 2 poł. XVIII wieku Borów Wielki należy do rodziny von Haugwitz. W 1804 roku Casper von Haugwitz sprzedaje wieś Christianowi Friedrichowi Neumannowi, właścicielowi Wiechlic i Dziwiszowej. Do roku 1945 posiadłość należy do rodziny von Neumann. W latach 1833-1846 właścicielem był Konstantin Neumann, który wzniósł większość zabudowy gospodarczej. Jeden z jego potomków, Friedrich Heinrich przeprowadził rozbudowę barokowego dworu. W rękach tej rodziny obiekt pozostał do 1945 roku.
W piwnicach frontowego traktu barokowego dworu zachowały się mury obwodowe wcześniejszego założenia. Jednotraktowy, najprawdopodobniej obronny budynek powstał w XVI wieku. Barokowy dwór wzniesiono na początku XVIII wieku na planie prostoką­ta. W 1890 zakończona została jego przebudowa, o czym świadczy data umieszczona na kartuszu herbowym. Do elewacji zachodniej przystawiono wówczas dwukondygnacyjny aneks. Dobudowano także dwie loggie, przy fasadzie i elewacji wschodniej oraz przekształ­cono wnętrze, wydzielając nową klatkę schodową.
Do budowy barokowego założenia wykorzystano jedynie piwnice starszej siedziby. Wzniesiono nad nimi frontowy trakt, dodając drugi, nieco węższy, z tyłu. Dwór posiadał dwie kondygnacje, kryty był mansardowym dachem z oknami typu wole oko w dwóch poziomach. Fasada i elewacja tylna były dziewięcioosiowe, boczne czteroosiowe. Elewacje były gładko opracowane, posiadały jedynie wydatne kamienne parapety pod oknami. Wejście główne znajdowało się na osi fasady.
XIX-wieczna przebudowa znacznie powiększyła dwór. Do jego zachodniej elewacji dobudowano dwukondygnacyjny obiekt, z mansardowym dachem. Półtoratraktowy aneks połączony przejściami z obiektem głównym posiada także niezależne wejście od strony zachodniej. Środkowa partia elewacji podkreślona została pseudoryzalitem, w którym umieszczone są dwa z czterech znajdujących się z tej strony otworów okiennych. Osie wszystkich elewacji dobudówki podkreślone zostały lizenami. Podziały poziome stanowi zaznaczona partia cokołowa, płaska, wykonana w tynku opaska międzykondygnacyjna oraz opaska znajdująca się pod gzymsem wieńczącym.
W dolnej kondygnacji fasady dworu, od narożnika XIX-wiecznej dobudówki do wejścia głównego biegnie taras, przykryty niegdyś jednospadowym daszkiem wspartym na kolumnach o zdobionych rozetkami kapitelach. Taras ogrodzony był balustradą z kamiennymi tralkami. Pierwotnie nad głównym wejściem znajdował się balkon, zdemontowany podczas powojennej przebudowy.
Do wschodniej elewacji dostawiono loggię. Jej naroża, wystające poza szerokość elewacji, uformowane zostały w kształcie altan na planie koła, krytych daszkami namiotowymi. Szersza, środkowa część stanowiła podstawę znajdującego się niegdyś nad nią tarasu. Taras połączony jest z altankami zadaszoną loggią. Kolumny podtrzymujące taras i daszki posiadały kapitele zdobione rozetkami. Niegdyś do loggi, od strony parku prowadziło wejście poprzedzone schodami. Wschodnia loggia stanowiła element nadający masywnej budowli lekkości. W loggii, pomiędzy otworem drzwiowym a okiennym wmurowana jest podwójna tablica herbowa rodziny von Neumann i von Österroth z datą „1890” i monogramami „A v N” i „K v O” (Adalbert von Neumann oraz jego żona Katharina von Österroth). Z tego samego czasu pochodzi, wmurowane we wschodnią ścianę dobudówki, tondo z płaskorzeźbą przedstawiającą Chrystusa z dziećmi. Zarówno loggia, jak i taras w fasadzie dworu są obecnie zdewastowane

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°41’03.5″N 15°36’35.0″E

wczoraj…

obecnie

Borów Wielki Dolny – pałac

Posted in Pałac, Województwo lubuskie  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Borów Wielki Dolny (niem. Nieder Grossenbohrau)

Pałac wraz z zespołem folwarcznym usytuowany jest we wschodniej części wsi, określanej jako Borów Dolny, przy skrzyżowaniu dróg prowadzących do Borowa Polskiego i Nowego Miasteczka. Pałac zwrócony jest boczną elewacją do drogi, frontową zaś na wschód. Wjazd do pałacu prowadził przez bramę usytuowaną pomiędzy dwoma budynkami mieszkalnymi. Od strony zachodniej graniczy z kamiennym ogrodzeniem średniowiecznego kościoła. Dawna zabudowa gospodarcza zlokalizowana jest od strony północnej pałacu; składa się z dwóch podwórzy gospodarczych. Pierwsze, zapewne starsze, usytuowane jest w bezpośrednim sąsiedztwie pałacu. Drugie, znajdujące się w głębi założenia, powstało w latach 1868-1879. Pomiędzy kościołem a dawnym spichlerzem, z północno-zachodniej strony pałacu, znajduje się niewielki park. Obecnie jest on bardzo zaniedbany lecz w czasach świetności oprócz zieleni znajdowała się w nim fontanna i rzeźby. Nieużytkowany obiekt ulega coraz większej dewastacji.
Pałac w Borowie Wielkim został wzniesiony przez Jana Ernesta Fryderyka von Arnold, który zmarł w 1804 roku. Był on wnukiem Ernesta Ludwika von Arnold, który w 1736 roku nabył majątek. Gdy w 1818 roku umarła wdowa po Erneście – Helena Charlotta, po­łowa Borowa przypadła Carlowi Sigmuntowi von Unruh, a po jego śmierci całą majętność odziedziczyła Joanna z domu Knobelsdorff. W 1834 roku majątek przejął radca prawny Georg von Unruh. Po jego śmierci w 1862 roku, dobra przeszły w posiadanie rodziny von Zedlitz-Trüschler, rezydującej tam do 1945 roku. W latach 70. i 80. XIX wieku dobudowano kaplicę i werandę oraz założono nowy park.
Pałac wzniesiony został ok. 1800 roku. Posiada przenikające się cechy architektury późnobarokowej i klasycystycznej. Założony jest na rzucie prostokąta z wieloboczną dobudówką od strony zachodniej i prostokątnym tarasem od wschodu. Od strony południowej przyle­ga kaplica na planie prostokąta, zakończona od strony zachodniej półkoliście, z prostokątnym przedsionkiem od wschodu. Jest to obiekt podpiwniczony, dwukondygnacyjny, kryty dachem mansardowym. W dolnej partii dachu występują jedno- i dwuokienne wystawki, zaś w górnej wole oczy”.
Dziewięcioosiowa fasada zaakcentowana jest pseudoryzalitem. Ze względu na wysokie usytuowanie piwnic, wejście do pałacu poprzedzone jest kamiennymi schody oraz tarasem szerokości pseudoryzalitu. Schody i taras posiadały kamienną balustradę, po której pozostały jedynie dolne fragmenty. W ścianach tarasu znajdują się półkoliście zamknięte okna oraz wejście do piwnicy. Główne wejście obramowane jest opaską. Drzwi drewniane, dwuskrzydłowe zdobione są płycinami, z których górna posiada motyw kwiatowy. Nad drzwiami znajduje się balkon z prostą żeliwną balustradą, zdobiony od dołu gzymsem wspartym na konsolkach. W partii dachowej pseudoryzalit posiada trójkątny naczółek z półokrągłym okienkiem pośrodku.
Do dziesięcioosiowej elewacji zachodniej, od strony północnej przylega parterowa weranda, wybudowana na planie nieregularnego sześcioboku. Wejście znajdowało się po stronie północno- zachodniej, pozostałe otwory były przeszklone wielodzielnymi oknami. Powy­żej znajdował się gzyms i wydatny okap płaskiego dachu. Dobudowa werandy (pod koniec XIX wieku) związana była z założeniem parku, do którego prowadziło tylne wyjście.
Elewacje pałacu opracowane są gładko, jedynie wysoka partia cokołowa posiada prostokątne boniowanie. Pod okapem dachu pałac obiegał gzyms wieńczący, który nie został odtworzony po remoncie dachu. Ściany są rozczłonkowane prostokątnymi oknami, ujętymi prostymi opaskami. W czteroosiowej elewacji północnej obok okien występują blendy.
Układ wnętrza był dwutraktowy, przedzielony na całej długości korytarzem. Największe pomieszczenie przyziemia stanowił hall, mieszczący trójbiegowe łamane schody. Na wprost wejścia głównego znajdował się wykonany z czerwonego marmuru kominek z herbem rodziny von Zedlitz-Trüschler. Wnętrza posiadały dekorację klasycystyczno-barokową. Sufity zdobione były fasetami, profilowanymi listwami, plafonami. Stolarka drzwiowa pochodziła z 2. poł. XIX wieku.
Do południowej elewacji pałacu przylega jednokondygnacyjna kaplica, kryta płaskim dachem. Jej fasada jest nieco cofnięta względem elewacji frontowej pałacu. Pośrodku znajduje się przedsionek kryty daszkiem dwuspadowym. Ściany przedsionka były zdobione bo­niowaniem. Półkoliście zamknięty otwór drzwiowy obramowany jest profilowaną opaską. Płyciny drewnianych, dwuskrzydłowych drzwi zdobione są ukośnymi listewkami. Powyżej ząbkowanego gzymsu znajduje się półkoliste nadświetle z motywem czteroliścia. Elewacja południowa kaplicy przepruta jest czterema wydłużonymi, półkoliście zamkniętymi oknami. Absyda posiada trzy wydłużone blendy okienne zamknięte łukami półpełnymi, obwiedzione profilowanymi opaskami.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°40’47.5″N 15°37’59.0″E

wczoraj…

 

obecnie

Borów Polski – zamek

Posted in Województwo lubuskie, Zamek  by robertsulik on Maj 26th, 2010

Borów Polski (niem. Winidichborau)

Ruiny zamku w Borowie Polskim wznoszą się na wzgórzu, na terenie dawnego zespołu dworskiego, na północ od drogi prowadzącej przez wieś. W pobliżu zamku znajduje się kościół filialny pw. św. Klemensa, zbudowany – według tradycji – w 1414 roku.
Pierwsza wzmianka o miejscowości (Borov polonicali) pojawiła się w około 1220 roku w dokumentach biskupstwa wrocławskiego i dotyczyła dziesięcin płaconych na rzecz nowej parafii w pobliskich Solnikach. Powstanie gotyckiego zamku datuje się na przełom XIV i XV wieku. Wcześniej, w miejscu murowanego zamku znajdowała się niewielka drewniana budowla. Budowę siedziby przypisuje się Heinrichowi II Rechenberg, wymienionemu w dokumencie z 1391 r. Średniowieczny zamek był założony na rzucie prostokąta. W części zachodniej znajdował się trzykondygnacyjny dom nakryty wysokim dwuspadowym dachem, natomiast w części południowo-zachodniej – czworoboczny dziedziniec otoczony murem kurtynowym. Całość założenia otaczała fosa. Budowla została zmodernizowana w latach 1548-1550. Kapitalny remont przeprowadził Georg Rechenberg z Otynia. Tablica erekcyjna odnaleziona na terenie zamku, opisywana w książce Siedziby rycerskie w księstwie głogowskim wskazuje, iż modernizację przeprowadzono w dwóch etapach. W pierwszym – przebudowano zapewne dom gotycki i mury kurtynowe. W drugim – zniwelowano fosę przy wschodniej ścianie gotyckiej budowli, dostawiając do niej nowe skrzydło. Renesansowa budowla była czterokondygnacyjna. Do południowo-wschodniego narożnika została dostawiona czterokondygnacyjna, cylindryczna wieża. Budynek w 1649 roku został przejęty przez jezuitów czeskich. Zamek nie był użytkowany. Zniszczeniu uległo najpierw skrzydło średniowieczne, później całość założenia. Wzniesione przez jezuitów około 1700 roku nowe zabudowania folwarczne powstały być może częściowo przy użyciu materiału ze zniszczonej budowli. Około 1800 roku runęła renesansowa wieża. Borów Wieki wchodził w tym czasie w skład klucza dóbr otyńskich, które od 1787 roku znajdowały się w rękach księcia kurlandzkiego Piotra Birona, później hrabiego Karola von Madem, księżnej Doroty de Talleyrand-Pergord i jej syna Aleksandra Dino. W 1879 roku majątek zakupił minister Rudolf Friedenthal. W 2. poł. XIX wieku zachowana cześć renesansowa została zaadaptowana na spichlerz. Budowla została nakryta nowym dachem i otrzymała nowe stropy. Od końca lat 60. XX wieku, kiedy runął dach i stropy, budynek należący do gminy Nowe Miasteczko popada w ruinę.

( „Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego”)

LOKALIZACJA
51°41’54.6″N 15°40’13.6″E

wczoraj…

 

obecnie